Làm tầm soát

Tự sàng lọc lao

Tin tức

Xét nghiệm phân loại máu sẽ là lựa chọn mới cho các quốc gia đang phát triển phát hiện bệnh lao

Ngày đăng: 20-11-2019

Sắp tới việc xét nghiệm phát hiện những người bị lao hoạt động chắc sẽ nhanh chóng và dễ dàng hơn rất nhiều với kĩ thuật xét nghiệm phân loại máu mới. Kĩ thuật này sẽ có giá chỉ 2 đô và cho kết quả sau 30 phút, được phát triển để hưởng ứng lời kêu gọi của WHO do nhóm các nhà nghiên cứu thuộc nhiều trung tâm hàng đầu trên thế giới cùng hợp tác.

Có thể điểm qua 1 vài viện nơi các nhà nghiên cứu hiện đều đang làm việc như Wyss Institute for Biologically Inspired Engineering, The Broad Institute of Harvard and MIT, Brigham and Women's Hospital. Tất cả họ đã cùng phát triển được 1 kĩ thuật xét nghiệm dựa vào phân tích các lớp của 4 protein và kháng thể chống lao trong mẫu máu để xác định người đó có bị lao hoạt động hay không, để từ đó sẽ sử dụng các biện pháp xét nghiệm và điều trị phù hợp.

Bác sỹ Rushdy Ahmad, thành viên của nhóm nghiên cứu cho biết các mẫu xét nghiệm cho thấy kết quả độ nhạy là 86%, độ đặc hiệu là 69%, khá gần với tiêu chuẩn tối thiểu của WHO là 90% và 70% để có được 1 xét nghiệm phân loại có ý nghĩa. Điểm đáng mừng là các mẫu bệnh phẩm được thử nghiệm trải dài trên nhiều châu lục, điều đó tương đương với việc xét nghiệm này có thể phát hiện ra nhiều chủng mầm bệnh khác nhau, và nó còn hoạt động tốt cả trên những mẫu có H hoặc ko có H, phù hợp với hầu hết các bệnh nhân lao vào thời điểm hiện tại. Vào thời điểm hiện tại họ đã thử nghiệm trên protein trong máu của hơn 400 mẫu đang có lao hoạt động cùng với các bệnh khác. Sau đó họ sử dụng phương pháp kiểm tra vi sinh truyền thống rồi tiếp tục dùng các thuật toán machine learning để phân tích nồng đồ 4 loại protein thường có trong các mẫu lao hoạt động 1 lần nữa. Kết quả là sau khi có được các dấu hiệu xác thực về lao hoạt động thì test lấy máu xác định chính xác đc 86% trên tổng số dương tính, và phát hiện được 65% trên tổng số âm tính.

Quan trọng nhất là nếu các nghiên cứu hoàn thiện tiếp theo thành công thì giá thành bộ test mới này sẽ chỉ ở mức $2, một mức giá cực kì dễ chịu đối với các nước đang phát triển với nguồn tài chính không dồi dào. Giảm thiểu được nhiều yếu tố như thời gian phải bỏ ra hướng dẫn người bệnh cách kéo đàm để nhổ ra vào ống nghiệm, thời gian vận chuyển đàm tới các tổ chống lao và cả thời gian các nhân viên y tế phải bỏ ra để soi và xét nghiệm mẫu đàm nữa. Đó là chưa kể việc mở rộng làm tầm soát cũng sẽ giúp phát hiện thêm các trường hợp lao mới và giúp giảm bớt tình trạng sử dụng thuốc sai phác đồ, dẫn đến các ca thật bại điều trị không đáng có.